Bij concepttesten laat je een vroeg idee zien aan de mensen aan wie je het wilt verkopen en vraag je wat ze ervan vinden, voordat je het bouwt. Een goede concepttest vertelt je of mensen het idee begrijpen, of ze het willen en wat hen zou tegenhouden om ervoor te betalen.
Belangrijkste punten
- Test het idee voordat je geld uitgeeft aan het bouwen.
- “Zou je dit kopen?” levert beleefde ja's op. Vraag liever naar echt gedrag.
- Gebruik gesprekken om te leren waarom, en grotere groepen om opties te vergelijken.
- Een nuttige test kan mislukken. Zoek naar redenen waarom het idee niet werkt.
Wat je met een concepttest kunt testen
Concepttesten is niet alleen voor nieuwe producten. Je kunt bijna elk idee testen dat geld kost om te maken.
- Een product of functie. Lost het een probleem op dat mensen echt hebben?
- Een boodschap. Snapt een buitenstaander de kop?
- Prijzen en pakketten. Begrijpen mensen wat ze bij elk abonnement krijgen?
- Een campagne-idee. Slaat de invalshoek aan voordat je betaalt om hem te maken?
- Een naam. Roept die op wat je wilt?
Een concepttest toetst het idee, niet de afwerking. Een eenvoudige beschrijving is vaak genoeg. Afgewerkte advertenties of ontwerpen vergelijken is een andere klus, die heet creatives testen.
Methodes voor concepttesten
Kies de methode die past bij de beslissing die je moet nemen.
| Methode | Hoe het werkt | Ideaal voor |
|---|---|---|
| Monadisch | Elke persoon ziet maar één concept | Een zuiver beeld van één idee |
| Sequentieel monadisch | Elke persoon ziet meerdere concepten, één voor één, in willekeurige volgorde | Twee tot vier ideeën shortlisten |
| Paarsgewijze vergelijking | Mensen zien twee concepten naast elkaar en kiezen er één | Kiezen tussen twee finalisten |
| MaxDiff | Mensen kiezen de beste en slechtste optie uit kleine sets | Een lange lijst functies of boodschappen rangschikken |
| Conceptinterviews | Een open gesprek over één idee | Leren waarom een idee werkt of niet |
Voor de meeste teams werkt één volgorde goed. Begin met interviews om te leren welke ideeën het testen waard zijn en waarom. Vergelijk daarna de sterkste met een grotere groep.
De valkuil van “zou je dit kopen?”
De meest gestelde vraag in een concepttest is ook de minst betrouwbare. Als er niets op het spel staat, zeggen mensen ja om aardig te zijn. Ze willen je niet kwetsen, en ja zeggen kost ze niets.
Koopintentie heeft wel nut. Het is prima om twee concepten met elkaar te vergelijken. Het is een slechte voorspelling van echte verkopen.
Let ook op sturende formuleringen. “Hoeveel zou deze nieuwe functie je helpen?” gaat ervan uit dat hij helpt. Onze gids over sturende vragen laat zien hoe je ze herkent en verbetert.
Vragen voor een concepttest die werken
Deze vragen gaan over het echte leven, dus het is lastiger om er beleefd omheen te draaien.
- “Wat is dit, in je eigen woorden?”:
Beschrijven mensen het verkeerd, dan klopt je boodschap niet, ook al is het idee goed.
- “Hoe pak je dit nu aan?”:
Is het antwoord “Eigenlijk niet”, dan doet het probleem misschien niet genoeg pijn om ervoor te betalen.
- “Wat zou dit vervangen?”:
Dit laat je echte concurrentie zien. Vaak is dat een spreadsheet, een collega of helemaal niets doen.
- “Vertel eens over de laatste keer dat je zoiets nodig had.”:
Gedetailleerde verhalen wijzen op echte behoeften. Vage antwoorden wijzen op beleefdheid.
- “Wat zou je tegenhouden om het te proberen?”:
Dit brengt twijfels boven over prijs, installatie, vertrouwen of het overtuigen van een leidinggevende.
Zo doe je een concepttest
Schrijf de beslissing op
Wees duidelijk over wat je met het resultaat doet: het bouwen zoals gepland, het eerst aanpassen of het laten vallen.
Beschrijf het concept eenvoudig
Schrijf één korte alinea over het probleem, wat het idee doet en de prijs als die ertoe doet. Houd de formulering neutraal.
Kies de juiste mensen
Test met de mensen die je als klant wilt. Vrienden en collega's zijn te aardig en weten te veel.
Stel open vragen en vraag door
Korte antwoorden als “lijkt handig” vragen om een tweede vraag. Vraag wat er precies handig aan is en wanneer ze het zouden gebruiken.
Zoek naar patronen
Noteer welke twijfels steeds terugkomen. Dat zijn de risico's die je oplost voordat je gaat bouwen.
Een voorbeeld van een concepttest
Een app voor maaltijdplanning wil een gezinsabonnement toevoegen. Voordat het team het bouwt, schrijft het één alinea: gedeelde boodschappenlijstjes, maaltijden voor kieskeurige kinderen en één prijs voor maximaal vijf personen.
Ze praten met vijftien ouders die de app al gebruiken. De meesten zeggen dat ze het idee leuk vinden, en daar heeft het team weinig aan. Het nuttige zit in de vervolgvragen. Een aantal ouders zegt dat hun partner nooit nog een app zou openen. Anderen zeggen dat kieskeurige kinderen de echte hoofdpijn zijn en dat de boodschappenlijstjes prima zijn zoals ze zijn.
Het team schrapt de gedeelde lijstjes en test een kleiner concept: een kindvriendelijk maaltijdfilter in het bestaande abonnement. Dat kost minder om te bouwen en komt rechtstreeks uit wat de ouders zeiden.
Hoeveel mensen je nodig hebt
Hoeveel mensen je nodig hebt, hangt af van je doel. Wil je leren waarom een idee werkt of niet, ga dan door tot nieuwe gesprekken je niets nieuws meer leren. Dat gebeurt vaak ergens tussen de 10 en 20 mensen binnen één doelgroep. Wil je concepten met cijfers vergelijken, dan heb je per concept een veel grotere groep nodig.
Concepttesten werkt het best na customer discovery, als je weet dat het probleem echt bestaat.
Hoe Diaform je helpt
Diaform neemt het gespreksdeel van een concepttest voor zijn rekening. Beschrijf het idee in je vraag of welkomstbericht, of voeg een afbeelding van het concept toe aan een vraag, zodat die in de chat verschijnt als die vraag wordt gesteld. De AI-agent vraagt dan wat mensen ervan vinden en wat hen zou tegenhouden, en vraagt door als een antwoord vaag is.
Elk gesprek eindigt met een samenvatting en het sentiment van elk antwoord, zodat je reacties snel kunt vergelijken. Bekijk hoe het werkt voor concepttesten, of start een gratis proefperiode, zonder creditcard.
